E-cho makroproiektuaren kontrako protesta egin zuten aurtengo ekaina bukaeran.

Ipar Euskal Herritik hurbil, Biarnoko Lacq herrian egin nahi den E-CHO makroproiektua “interes nazional handiko” gisa sailkatu du Frantziako Lehen ministroak, trantsizio ekologikoaren alde doalakoan. Hiru gune industrial lituzke: hidrogenoa ekoizteko fabrika erraldoi bat, eta hegazkinentzako eta itsasontzientzako erregai  “berdeak” ekoizteko lantegi bana. Irakurketa horrekin ez doa bat, ordea, mugimendu ekologista, salatu baitu proiektuak inguruko oihanetatik lortu biomasa lukeela energia-iturri, deforestazio masiboa eraginda: 14.000 hektarea desagertuko lirateke lehen bost urteetan. E-CHO proiektua: Pirinioetako oihanak, abioiak hegalarazteko erregai erreportajea bideratu zion ARGIAk isilean aitzina doan makroproiektuari, eraginen lituzkeen ondorioak hobeki irudikatzeko asmoz. “Ezjakintasuna” nagusi dela kontatzen zigun Cade-ko Victor Pachonek, oro har, datu eta ikerketa anitz eskas direlako enpresaren dokumentu ofizialetan.

Hala ere, prozedura azeleratzearen alde egin du gobernuak. Dekretuak dakar herritarren iritziak biltzeko asmoz egindako ikerketa publikoaren zain ez dutela egon beharko sustatzaileek, eta Natura Babesteko Kontseilu Nazionaleko zientzialari independenteen kontsulta ere ez dutela beharrezkoa. Konkretuki, makroproiekturako goi-tentsioko konexioa bideratzen ahalko dute lehenbailehen. Horrez gain, nahiz eta lursail batzuetan espezie babestu batzuk egon, berdin-berdin bideratzen ahalko dituzte obrak.

Bere kexua plazaratu du Cade elkarteak, egitasmo hori “alferrikakoa eta arriskutsua” dela argi utzirik. Datuak oroitarazi ditu zabalduriko agirian: “E-Chok Frantziako aireportuen beharraren %1 baino gutxiago ekoitziko du, eta aldi berean, urtean 500.000 tona biomasa kontsumituko ditu, 6,8 milioi m3 ur bereganatuta Paueko Uhaitza ibaitik (3,7 berriz isuriko zaizkio). Hori guztia, idorteak, zuhaitzen gehiegizko hilkortasuna, basoko karbono-zuloen kolapsoa, suteak, mozketa masiboak ditugun testuinguruan; gainera, gehiegizko ustiaketa horrek jada ahulduriko oihanengan izanen dituen eraginak neurtu gabe”.

Froga zientifikoak eskas

E-cho proiektuak klima larrialdiari erantzungo diola erakusten duten “froga zientifikoak” eskatu dizkio elkarte ekologistak Frantziako Estatuari. Badu hiru urte errefusatzen dizkiola, baina Cade-k berretsi egin du eskaera: “Dekretu ekozida hau presaka argitaratzeak ez du erran nahi ez duela justifikazio –zientifikorik– behar”.

Herritarren partetik aurkako mugimendua antolatzen ari da, eta hautetsi zenbait ere dira kontra kokaturik. Tartena, Euskal Hirigune Elkargoa, iazko martxoko bozketaren bidez –146 agertu ziren E-cho proiektuaren kontrako mozioaren alde, 16 kontra eta 47 abstenitu ziren–.