Baratzezaintza, arte eszenikoetan mantzoena da

Haragi-zirkuitu propioa sortzeko proiektua martxan

Oiartzun Burujabe prozesuaren baitan, herriko haragi-zirkuitu propioa martxan jartzeko lanean aritu dira azken urteetan Elikadura Mahaitik. Labore Oarsoko kideek, herriko ekoizleek eta udal eta landa garapenerako elkarteko ordezkariek osatzen dute mahaia, baina batzar irekiak ere egiten dituzte, eta horietako batean proposatu zuten abeltzainek ideia. “Kezkatuta zeuden sektorean segidarik ez dagoelako, eta egoera aztertzen hasi ginenean ikusi genuen herriko baliabideak erabilita hemen hazitako animaliak tratanteei saltzea eta kanpora bidaltzea zela ohiko praktika”, adierazi du Itsaso Larretxea Alvarez Labore Oarsoko kudeatzaileak.

Garazi Zabaleta
Garazi Zabaleta

2016tik ARGIAn astero esperientzia baten berri ematen du.


2026ko martxoaren 02a
Mundu bizigarriago bat eta bizitza gozagarriago bat egunero lantzen dugunon komunitateak eusten dugu Bizi Baratzea. Horregatik jartzen ditugu sarean eduki denak libre, Lurrari begiratzen eta entzuten diogunak gero eta gehiago izan gaitezen. Batu komunitatera. EGIN BIZI BARATZEAKOA.

Abeltzainen kezkak Labore Oarsoko helburuekin –gertutik elikatzea, ekoizle txikiak eta lehen sektorea bultzatzea eta lanbidea duintzea, besteak beste– gurutzatzen zirela ikusita, proba pilotua abiatzea erabaki zuten. “Abeltzainekin joko arauak adosten aritu gara, Laboretik haragi hori merkaturatzeko baldintzak zehazten eta ardurak banatzen”, dio Larretxeak. Oiartzungo haragia sartuko da proiektuan, pentsu eta elikadura ekologikoarekin eta hormona, transgeniko eta botikarik gabe hazitako aziendena. Animaliei tratu ona ematea ere adostu dute irizpideetan.

Herriko abeltzain gehienak ez dira profesionalak eta askori errespetua ematen zien etxerako egitetik saltzera ere pasatzea. “Denon artean aritu gara planteamendua adosten, abeltzainentzat erosoa izanen den jokalekua sortzen eta haien kezkak kontuan izan ditugu”. Horrela, erabaki dute abeltzainek hazi eta gizendutako aziendak Labore Oarsori salduko dizkiotela, eta hauek arduratuko dira hiltzeaz, eraldaketaz eta merkaturatzeaz. “Martxoaren 11n jasoko ditugu lehenengo haragi-loteak, eta hemengo bazkideek eskuratzeko aukera izanen dute, baina gerora bazkide ez diren herritarrei ere zabalduko zaie”. Oraingoa abeltzain batekin egiten ari diren proba pilotua da, eta behin emaitzak eta datu ekonomikoak eskutan dituztenean, herriko gainerako abeltzainei aurkeztuko dizkiete, gehiago zabaltzeko. “Hainbat abeltzainek adierazi dute interesa”, dio.

Loteak enkarguz

Momentuz txahal haragiarekin ari dira probak egiten, baina aurrera begira beste haragi batzuk ere egitasmoan sartzea nahi lukete. Haragi-loteak freskoan salduko dituzte, enkargu bidez, baina beste batzuk izoztuta ere salduko dituzte dendan. “Egoera prekarioan eta desbalorizatuta egon den sektorea da abeltzaintza eta etsipena nagusitu da, baina sinetsita gaude horrelako proiektuak elkarlanean sortuta, egitura kolektiboak bultzatuta eta abeltzainak ere subjektu aktibo bihurtuta, lana duindu daitekeela”. Baina horretarako ezinbestekoa izanen da herritarren kontsumo ohiturak aldatzea eta preziotik harago, erosketekin bultzatu nahi denaren gaineko kontzientzia hartzea.

Garoa, jendartea eraldatzeko gune berria Mungia erdian
2026-02-23 | Garazi Zabaleta
2007an sortu zuen Butroi Bizirik elkartea ingurumenaz arduratuta zegoen Mungialdeko herritar talde batek, eta 2013an erantsi zioten "Trantsizioan" hitza izenari. “Rob Hopkins ekintzaile eta idazlea... (+)
Nekazarien iragarritako heriotzaren kronika
2026-02-22 | Garazi Zabaleta
Europa-Mercosur akordioa gauzatzeko arriskua mahai gainean den honetan, Europa berriz ere bidegurutzean da: tokiko elikadura sistemak indartzearen alde egin, edo elikagaiak mundu globalizatuko negozioetarako merkantzia... (+)
Baratzezain izatetik erlezain izatera
2026-02-16 | Garazi Zabaleta
Duela 26 bat urte iritsi ziren Ali Orue zeberioarra eta Edu Brugos laudioarra Zioarraga auzora, Zuiara (Araba). Bizitoki aldaketarekin batera bizitza eta ogibidea aldatzeko gogoz... (+)
Hiritik landa eremurako bizitza aldaketarako, ogia bide
2026-02-09 | Garazi Zabaleta
2012an iritsi ziren Maeztura (Araba) Natxo Beltran de Heredia eta Anna Minguella. “Bartzelonan bizi ginen eta multinazional batentzat egiten genuen lan, baina denbora generaman landa... (+)
Artoari buruzko jardunaldia Zubietako errotan
2026-01-30 | Garazi Zabaleta
Duela urtebete inguru abiatu zuten Nafarroako Bortzirietan, Baztanen, Malerrekan eta Basaburua txikian artoaren berreskurapenari lotutako lanketa, laboreari bide berriak irekitzeko helburuarekin. Zubietako errotaren bueltan sortu... (+)
gora