Asteroko buletina
Intxaur arbolak ez du lagunik nahi

Sasoiko lanak: garaian, garaikoa, garaiz

Gaur, 2024ko apirilaren 18a
Eguzkia 07:19 20:52
Ilargia 15:34 05:19
Ilargia
ilbehera

Ilbehera Api. 14 Api. 28

ilberri

Ilberri Api. 8 Api. 24

Biodinamikoa
Fruitua

0:00 - 24:00 Fruitua

Iturria: Euskalmet, AEMET, Meteo France eta Ilargiaren Egutegia

ASTEKO LANAK: 2024ko 16. astea, apirilaren 15etik 21era

Hostorik galtzen ez duten landareak landatu

Aste osoa ILBEHERA.

Aste osoa ILBERRI.

Hostorik galtzen ez duten landareak landatu: garrazkiak edo zitrikoak, gurbitza, gorostia, ereinotza, artea, artelatza, mimosa, koniferoak, ahuakateondoa,  

Baratzean ereiteko: porrua, aza, aza gorria, Brusela aza, azalorea, erromaneskua, brokolia, Daikon arbi zuria, errefautxoa, errukula, uraza, kukulua, zerba, borraja, azenarioa, apioa, arbi-apioa, kuiatxoa, luzokerra, kuia, patata eta tomatea. Berotegiaren babespean erein: porrua, tipulina, tipula gorria, zerba, borraja, azenarioa, babarrun berri zuria edo potxa, leka motza, leka luzea, baba handia, ilarra, kuiatxoa, luzokerra, tomatea eta piperra.

Baratzean landatzeko: tipula zuria eta gorria, zainzuria, uraza, orburua, zerba, erremolatxa, ziazerba, borraja, azenarioa, arbi-apioa eta mihilua. Berotegian landatzeko: tipula gorria, uraza, kukulua, zerba, erremolatxa, ziazerba, kuiatxoa, luzokerra, tomatea, alberjinia eta piperra.

Aste honetan egiteko lan bitxiak:. Berdetarako baratxuria landatu. Zainzuriak landatzeko azken aukera da apirileko ilbehera. Udazkenean ereindako ongarri berdea moztu eta lurrari eman.

Hostoa galtzen ez duten era guztietako landareak landatzeko sasoia da: zuhaixkak, zuhaitzak, fruta arbolak...

Udazkenean erein genuen ongarri berdea moztu eta lurrari nahastu edo aziendari eman edo luar pilara eraman.

Ongarritutako sailetan oraindik karea zabaltzeko aukera bada.

Landare usaindunak erein, banatu eta aldaxka gisara landatu edo landaretxoak landatzeko garaia da.

Belardiak eta soropilak erein edo haziz osatzeko garaia da.

Udako sasoiko loreak emango dizkiguten landareak erein eta landatu.

Udan loratuko diren erraboilak landatu: dalia, gladioloa, begonia, kana, lili handiak…

Udaberriaren hasierarekin loratu diren zuhaixkak, loraldia joan ahala inausi.

Lehen belarrak moztu eta jatenetarako edo silorako edo ontzeko garaia etorri da.

Neguaren beldur babestu genituen landareei babesa kendu.

Loreontzietako landareei lurra berritu, inausi eta birlandatu.

 

Lan bereziak

  • Hostoa galtzen ez dutenak landatu
    Hostoa galtzen ez dutenak landatu

    Apirila-maiatza da hostoa galtzen ez duten landareak landatzeko sasoia: koniferoak, garrazki edo zitrikoak, olibondoa, artea, mimosa, palmondoa...  Lurra berotuta eta eguna oso luzeek landarea itsastea erraztuko dute. Zenbat eta berozaleago eta beranduago.

    Palmondo, garrazki edo zitriko eta olibondoarentzat toki beroena eta argitsuena aukeratu; gehienetan hego-hegora begira dagoena izango da. Lur harroa gustatzen zaie baina ez lehorra, urzaleak dira. Ongarria erruz eman, honen arabera haziko dira. Uda lehorra baldin bada ureztatu, sakon ureztatu, sustraiak uraren atzetik luze hazi daitezen.

  • Bareen aurka nematodoak
    Bareen aurka nematodoak

    Itxuraz, bareak erasotzen dituzten nematodo batzuk badira. Bareei aurre egiteko era bat proposatzen dute Ingalaterran.

    Bildu bareak eta ura daukan ontzi batean jarri, hosto batzuk, zer jana izan dezaten eta estalita, ontzia ondo itxita, alde egin ez dezaten.

    Hogei bat egun igarotakoan ur hori iragazi. Bareek soinean zituzten nematodoak bertan ugalduko ziren; ura nematodoz josita egongo da.

    Ur hori urardotu edo ura gehitu, litroko beste hamar litro ur. Horrekin ureztatu behar da bareak ibiltzen diren tokia.

    Nematodoek lurreko bareak erasotuko dituzte, eta hamar egunera hilko.

  • Lagunak egiten
    Lagunak egiten

    Landare laguntzaile ugari dugu. Usainaren bidez edo polinizatzaileak erakarriz, gaitzak eta izurriteak uxatzen dituzte edota intsektu onuragarriak ekartzen dituzte. Horiek beste intsektuak edo izurriteak neurrian mantenduko dituzte.

    Badira sustraiekin lan egiten dutenak ere, tartikua adibidez, esnea du eta lurpekoren batek kosk egiten badio erre egingo da. Tagetearen eta albahakaren sustraiek inguruan egon daitezkeen nematodo kaltegarriak uxatzen dituzte.

    Isipu-belarrak, menda batzuek, mota-belarrak, salbiak eta izpilikuak txindurriak uxatzen dituzte, hauek zaintzen dituzten zorriei bizimodua zailduz. Asentsio-belarrak eta erromeroak azaren tximeleta uxatzen dute. Azken honek euliak ere uxatzen ditu. Orokorrean landare hauek baratzearen inguruan jarri, eta landatzeko garai aproposa da hauxe.

  • Geranioak landatu
    Geranioak landatu

    Iazko geranioak berritzeko garaia da. Negua ondo iraun badute luberritu, ongarritu eta inausi ondoren birlandatu. Berriak jarri nahi izanez gero berdin. Ez ahaztu ongarria. Eta loreontzi handiegian ez jarri; estuasunean gehiago loratzen da.

  • Geranioak landatzen
    Geranioak landatzen

    Geranio ikusgarriak izatea ez da zaila. Lurra aukeratu: baratzeko lurra eta luarra edo simaurra nahastu. Ongarria maite dute eta buztina ez. Landatzerakoan erabat irekiak dauden loreak eta horitutako hostoak kendu. Landarea dakarren loreontzia uretan sartu eta landarea atera. Sustraiak ez moztu.

    Leiho geranioa bada ikusiko den aldearen atzeko partean jarri. Huntz geranioa edo zintzilikarioa bada, aldiz, aurreko aldean.

  • Aldaxkak errotzeko eztia
    Aldaxkak errotzeko eztia

    Landare asko ugaldu daiteke aldaxkekin. Adarretako aldaxkak erabiltzen dira, batez ere eta urteko zatia, hau da aldaxka ebakitzerakoan urte horretan hazi den zatia mozten da, biguinena dagoena.

    Zenbaitek diote eztitan bustita errazago errotzen edo itsasten direla. Ikerketa batzuk egin dira eta emaitza onak eskuratu ere bai, baina denetan hormona kimikoen eraginkortasuna baino makalagoarekin.

    Saiatu eta esaiguzu ea zer emaitza lortzen duzun.

  • Kuia tunela
    Kuia tunela

    Baratze txikia baduzu, kuiak izateko arazo larriak izango dituzu. Kuiak zurtoin herrestari luzeak ematen ditu eta bere hostajearen azpian sail handiak harrapatzen ditu.

    Kuiak izateko beste era bat sortu dezakezu: airean. Hesi bat balitz bezala edo tunel bat egin egurrez edo burdin-hariz edo alanbrez edo...

    Bere azpian hazia erein edo landaretxoak landatu. Landarea ez da lurgainean zabalduko, gorantz baizik. Gero kuiak zintzilik izango dituzu.

    Berdin egin dezakezu meloiarekin edota angurriarekin.

    Erlazionatutako landarea: Kuia

Apirileko lanak

Erein

Baba beltz txikia, aza, porrua, aza gorria, bruselaza, azalorea, erromaneskua, brokolia, arbi zuria, errefaua, apioa, apio-arbia, errukula, ardi-mihia, uraza, kukulua, zerba, borraja, azenarioa, apioa, kuia, kuiatxoa, luzokerra, patata, tomatea, alberjinia, piper berde eta gorria, martorria, oreganoa, mendaroa, erremolatxa, perrexila, albahaka, mihilua, eskarola, leka, orburua, txikoria, ziazerba, Zeelanda Berriko ziazerba, perraitza edo apoperrexila, kertxuna edo berroa, getozka, terebuza, sendapokia eta pastinaka.

Berotegirako azenarioa, apioa, babarrun motza, leka motza eta altua, luzokerra, tomatea, alberjinia, piper gorri eta berdea, meloia eta angurria.

Landatu

Orburua, marrubia, apioa, arabarba, tipulina, tipulatxa, tipula zuria eta gorria, borraja, mihilua, zainzuria, zerba, ziazerba, uraza, kukulua, erremolatxa, topinanbua edo frantses patata, udaberriko aza eta porrua. Berotegian: porrua, tipula gorria, uraza, erremolatxa, borraja, kuiatxoa, luzokerra, tomatea, alberjinia eta piperrak.

Landare usaindunak erein, banatu eta landatzeko sasoia da: izpilikua, erromeroa, ezkaia, menda... Baita baratzean laguntzaile izango ditugun bestelako landareak ere: ilena edo baltsamu-belarra, kaputxina, asentsio-belarra, bortusaina...

Loraldi ikusgarriak izango dira. Sagastietan apirileko lorea jotzen da onena, “Apirileko lorea, urrea”.

Hostajea galtzen ez duten arbolak landatu: zitrikoak, mizpira japoniarra, olibondoa, gurbitza, feijoa, ahuakateondoa...

Beharrezkoa bada, lore begiak ireki aurreko tratamenduak egin: mahatsondoa, sagarrondoa, udareondoa...

Berandu mugituko diren fruitu arbolak txertatzeko azken aukera, txotxeko txertoa egiten da sasoi honetan.

Fruitu zuhaixken aldaxkak landatzeko azken aukera: mugurdia, ahabia, arakatza...

Hostorik galtzen ez dutenak landatu: konifero, gurbitz, arte, artelatz...

Hostajeari eusten dioten landareak landatu: konifero, gorosti, erramu, izpiliku, erromero, txilar...

Udaberriarekin loratzen direnak loratu ondoren inausi: forsithia, kerria, judasen arbola, amañililia, irasagarrondo japoniarra, sasi azaharra... Bateren bat ugaritu nahi bada, moztutako adarrak aldaxka gisa landatu.

Udan loratzeko erraboilak landatu: dalia, gladiolo, lilium, kana, begonia... Udako sasoiko loreak emango dituztenak erein, zehar aldatu eta landatu.

Belardia eta soropila sortzeko hazia ereiteko urte sasoia. Soropila areatzeko garaia; lur gainean belar artean pilatutako belar kondarrak harrotu eta lur azala ebakiko da, honela belarrari sustrai berriak eman eta indarrean errotzeko aukera ematen zaio. Belardia jantzi egingo da, belarra trinkoagoa, beteagoa etorriko da udaberrian. Ereindakoetan bezala areatutakoetan, beharrezkoa denean ura eman.

Soropila mozteko garaia. Erein berria den belardia ebakitzeko makinaren xafla ondo zorroztu, bestela moztu adina atera egingo du.

Apirileko uzta

Bertakoa eta sasoikoa.
Hilabete honetako kalitatezko barazkiak.
Asteroko buletina

EMAN HARTURAKO:

Zirkuitu ibilbidea 2, Industrialdea 15
20160 Lasarte-Oria. Gipuzkoa. Euskal Herria
bizibaratzea@bizibaratzea.eus
+34 943371545

OlatuKoop

Ekonomia sozial eraldatzailearen sareko kide da ARGIA (Bizi Baratzea). Informazio burujabetza helburu, egunerokoan gauzak egiteko beste modu batean sinesten dugu.

BIZI BARATZEAko edukiak kopiatu, moldatu, zabaldu eta argitaratzeko libre zara, beti ere, gure egiletza direla aitortzen baduzu eta baldintza beretan egiten baduzu.

gora