SOS Margarita eta Ekologistak Martxan taldeek bilera-sorta bat hasi dute Gasteizko Udaleko talde politikoekin, udalerriko usain-kutsadura prebenitzeko eta zuzentzeko udal-ordenantza bat sei hilabeteko epean idaztea eskatzen duen mozio bati babesa emateko. Bi erakundeek ostiral honetan defendatuko dute proposamen hori, udalbatzaren txanda popularrean.

Ekimena azken hilabeteetan Ariñez, Lermanda, Crispijana eta Margaritako Administrazio Batzarrekin batera garatutako lan kolektiboko prozesu baten emaitza da. Toki-erakunde horiek behin eta berriz adierazi dituzte gune horietan bizi diren pertsonen eguneroko bizimoduari eragiten dioten usain txar iraunkorren ondoriozko arazoak.

Benetako ingurumen-arazoa, osasunari eta bizikidetzari eragiten diona

Usain-kutsadura ingurumen-kutsaduraren modu bat da, eta, askotan gutxietsita egon arren, eragin zuzena du herritarren osasunean eta ongizatean. Usain txarrekiko esposizio jarraituak estresa, atseden-alterazioak, ondoez psikologikoa eta gizarte-gatazkak sortzen ditu, eta bereziki adinekoei, haurrei eta arnas gaixotasunak edo gaixotasun kronikoak dituztenei eragiten die.

“Usainak ez dira geratzen sortzen diren lekuan, etxebizitzetan eta espazio publikoetan sartzen dira eta komunitate osoen eguneroko bizitza baldintzatzen dute”, adierazi dute SOS Margarita eta Ekologistak Martxan elkarteek.

Gasteizek ez du arauzko tresna espezifikorik

Gasteiz jasangarritasunarekin eta ingurumen-osasunarekin konprometituta dagoen hiria den arren, gaur egun ez du usain-kutsadura arautzen duen ordenantza espezifikorik. Gabezia horrek zaildu egiten du prebentzioa, usain-gertakarien ebaluazio objektiboa eta neurri zuzentzaile eraginkorrak hartzea, eragindako herritarren artean frustrazioa eta babesgabetasun-sentsazioa sortuz.

Mozioak proposatzen du etorkizuneko ordenantza prozesu parte-hartzaile baten bidez egitea, herritarrak, Administrazio Batzarrak, elkarte-sarea eta inplikatutako sektore ekonomikoak barne hartuz.

Usain-kutsaduraren udal-mapa

Proposamenaren elementu nagusietako bat da diagnostiko zehatz bat eta usain-kutsaduraren udal-mapa bat egitea. Tresna horri esker, emisio-iturri nagusiak, gehien kaltetutako eremuak eta gertaeren errepikapena identifikatu ahal izango dira, prebentziozko kudeaketa gardena eta irizpide teknikoetan oinarritutakoa erraztuz.

“Mapa ezinbesteko tresna da kexatik konponbidera pasatzeko eta herritarrek ingurune osasungarri baterako duten eskubidea bermatzeko”, nabarmendu dute erakunde sinatzaileek.

Udal-erantzukizuna eta Europako erreferentziak

Europan, Alemania edo Herbehereak bezalako herrialdeek beren ingurumen-araudietan txertatu dute usain-kutsaduraren erregulazioa, metodologia zientifiko estandarizatuak eta irizpide objektiboak aplikatuz. SOS Margarita eta Ekologistak Martxan elkarteek uste dute Gasteizek norabide horretan aurrera egin behar duela eta Europako ingurumen-osasuneko estandarrekin bat datozen legezko tresnak izan behar dituela.

“Usain-kutsadura ez da arazo subjektiboa, ezta txikia ere. Osasun publikoaren, ingurumen-justiziaren eta erantzukizun instituzionalaren kontua da”, ondorioztatu dute.